Van donkere naar korte metten

Afbeeldingsresultaat voor "De oorsprong en uytlegging van dagelyks gebruikte Nederduitsche spreekwoorden

Het gezegde ‘korte metten maken’ komt uit de middeleeuwse kloosterwereld. De ‘metten’ maakten deel uit van het dagritme van middeleeuwse monniken. Metten waren de gebeden die ze om 2 of 3 uur in de ochtend moesten opzeggen. Volgens het Etymologisch woordenboek van het Nederlands is de term metten afgeleid van het christelijk-Latijnse matutinae, dat een verkorting is van laudes matutinae (‘ochtendlof’) of matutinae preces (‘ochtendgebeden’).

Het dagritme van de monniken was eentonig. Elk dag hetzelfde ritueel, dag in, dag uit.

De fervente neerlandicus en gereformeerde predikant Carolus Tuinman (1659-1728), die zijn hele leven spreekwoorden en gezegden verzamelde, schreef in “De oorsprong en uytlegging van dagelyks gebruikte Nederduitsche spreekwoorden Deel 1 (1726)”, over de herkomst van ‘korte metten maken’:

“Dit drukt uit, iets haastig en loopswijze afdoen, gelijk de Monniken, die hunne metten uitrabbelen, om ras gedaan te hebben.”

Het gebedsritueel in de vroege ochtend duurde minstens een uur en soms – bijvoorbeeld op zon- en feestdagen – zelfs nog langer. Voor de monniken was dit gebed omwille van voor de hand liggende redenen het minst populaire gebed van de dag. Midden in de nacht uit je slaap, uit je warme bed… Daarom raffelden ze deze gebeden af. Vandaar: ‘korte metten’.

De geboorte van een beschaving uit de katholieke kerk

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is xbouwmeesters-voorkant.jpg.pagespeed.ic.qLVY_8VDqJ.jpg

Actueler dan ooit:

Wie vandaag de dag de vraag stelt hoe de westerse beschaving ontstond, zal als antwoord krijgen dat het Westen is ontstaan uit Athene of Rome. Maar wat is de ultieme bron van de westerse beschaving?

Bestsellerauteur en hoogleraar Thomas E. Woods geeft het lang genegeerde antwoord: de katholieke kerk. In dit alomgeprezen boek en bestseller gaat Woods voorbij aan de bekende riedels over kopiërende monnikken waarmee de wijsheid van de klassieke Oudheid bewaard werd. De moderne wetenschap, vrijemarkteconomie, kunst, muziek, tolerantie, en de idee van mensenrechten komen uit de katholieke kerk.

In De bouwmeesters van Europa kom je te weten hoe de moderne wetenschap in de kerk is ontstaan, hoe katholieke priesters 300 jaar voor Adam Smith het vrijemarktdenken ontwikkelden, hoe de universiteit is ontstaan, wat er niet klopt over wat je van het Galileo-proces weet, hoe het westerse recht voortkwam uit het kerkelijke canoniek recht, hoe de kerk het Westen humaniseerde vanuit de heiligheid van al het menselijke leven.

Geen instituut heeft meer gedaan in de vorming van het Westen dan de tweeduizend jaar oude katholieke kerk – en dat op een wijze die we hebben vergeten of nooit eerder hoorden.

De bouwmeesters van Europa is een essentieel boek om de verloren waarheid te herontdekken.


Thomas E. Woods is een bekende historicus, politiek commentator en bestseller auteur. Hij schreef 12 boeken en is veelvuldig in de Amerikaanse media aanwezig om zijn licht op vele onderwerpen te laten schijnen.

Ga naar De Blauwe Tijger voor bestelling

Nieuwe landkaart

Afbeeldingsresultaat voor davids empire israel

Het is nu officieel: de nieuwe kaart van Israël liet niet lang op zich wachten. De Golan Hoogte keerde “heim ins Reich”. Administraties, scholen en toeristische diensten passen hun drukwerk aan.

Geen fotobeschrijving beschikbaar.

Als het van deze groep Israëlische joden afhangt – mogen we hen extremisten noemen? – dan moet de Al-Aqsa moskee op de Tempelberg verdwijnen om plaats te maken voor een derde – Bijbelse – tempel met een kosher altaar waar dierenoffers kunnen bijdragen tot hun hemelse opdracht. De woordvoerder maakt van het zijn hart geen moordkuil: hij ziet het als een volgende stap naar het oude Rijk van Koning David, een verzoening van alle volkeren. U herkent ook prof. em. Hillel Weiss.

Op 10 december 2018 wijdde het Sanhedrin een altaar dat bestemd is dienst te gaan doen in de derde tempel voor de dagelijkse offers. Profetisch gezien een belangrijke gebeurtenis. Nederlandse ondertiteling.

En Trump zag dat het goed was en beloonde hen met de Golan Hoogte:

Quo vadis, Syria?

Het lijkt wel alsof de rest van de wereld Syrië vergeten is. De media geven af en toe nog een kleine blijk van aandacht, vooral dan om de Syrische regering een veeg uit de pan te geven of om haar bondgenoten een hak te zetten, maar verder is de teneur eerder gelaten. Er wordt zelfs niet voor de Syrische bevolking gebeden.

Gisteren vierden de Syriërs hun onafhankelijkheidsdag: 73 jaar geleden verliet de laatste Franse soldaat het Syrische grondgebied.

Ook de Druzen in de Golanhoogte (video):

Afbeelding kan het volgende bevatten: 3 mensen, tekst

1. The Battle of Maysaloun معركة ميسلون
2. The Great Syrian Revolution الثورة السورية الكبرى
3. Birth of the Syrian Constitution ولادة الدستور
4. First Elected President of Syria: Mohamed Ali AlAbed اول رئيس لسورية محمد علي العابد
5. The 60 day Strike and the Franco-Syrian Treaty الاضراب الستيني و المعاهدة الفرنسية
6. The Iskenderun Brigade سلخ لواء إسكندرون
7. Entry of the English troops with the Free French Forces دخول القوات الانكليزية مع قوات فرنسا الحرة
8. Birth of the first Syrian Army ولادة الجيش السوري
9. Evacuation of the last French Soldier from Syrian lands

Lees verder

Terugblik

Afbeeldingsresultaat voor terugblik

Dit is de allereerste filmkus vastgelegd door Thomas Edison. Op de film uit 1896 werd de scène uit de musical ‘The Widow Jones’ nagespeeld door de acteurs May Irwin en John Rice. De film werd door de pers en het publiek als schandalig en schokkend ervaren. Een krant bezigde zelfs de term ‘beestachtig’. Tijdens vertoningen moest vaak de politie ingeschakeld worden. De Katholieke Kerk wilde zelfs dat de film werd gecensureerd. Kussen in het openbaar kon in die tijd zelfs tot vervolging leiden.

Notre Dame: geen “alleenstaand geval”

Aartsengel Michael en de duivel wegen de zielen tijdens het Laatste Oordeel: Notre Dame, midden portaal, westelijke vleugel

Gisteravond met verbijstering – hoewel niet verbaasd – naar de beelden van de brandende Notre Dame gekeken. Niet verbaasd, omdat onze redactie al jaren een dergelijke ramp min of meer verwachtte. En in Barcelona bleef de Sagrada Familia slechts gespaard omdat een doe-het-zelf-kluns van een terrorist er niet in slaagde zijn opdracht uit te voeren. We houden ons hart vast voor bv. de O.L.V-kathedraal van Antwerpen, Sint Rombouts in Mechelen en talrijke andere monumenten met kunstschatten uit een rijk christelijk-historisch verleden.

Niet verbaasd. Inderdaad, de branden in kerken worden angstvallig zo diep mogelijk in de politiek-correcte catacomben begraven. Maar als er ergens in het portaal van een moskee een varkenskop gevonden wordt, dan gaat heel de weg-met-ons meute onmiddellijk op islamofobenjacht. Kerkbranden en -vernielingen zijn inderdaad niet langer exclusief voor een islamitisch land, waar christenvervolging tot de nationale sport behoort. Wie de derde wereld naar hier haalt, wordt zelf een derde wereld.

Niet verbaasd omdat Pasen samen met Kerstmis, de dood, verrijzenis en geboorte van Christus, de hoogdagen der christelijke kerken betekenen. De Goede Week en de Advent… uitgelezen data voor “alleenstaande gevallen”.

Niet verbaasd. Omdat zij onze cultuur niet aanvaarden. Omdat zij die zelfs verwerpen. Omdat zij ons haten. Omdat zij zich perfect realiseren dat wij meer in onze mars hebben dan zij in hun Prachtlanden. En dat is bijzonder beledigend voor hun eergevoel.

Niet verbaasd. Omdat zoveel toeval, geen toeval meer is. Omdat de lijst met brandhaarden in kerken – daarnaast heb je ook nog de talrijkere vernielingen en met uitwerpselen besmeerde muren – opvallend langer en langer wordt. In Frankrijk zouden er elke dag 2 kerken delen in b.g.ongewenste “aandacht”. Volgens PI-News mocht Frankrijk verleden jaar 1063 aanvallen in diverse vormen op christelijke kerken tellen: 17% meer dan 2017, toen er ‘slechts’ 878 geregistreerd werden. Geregistreerd. Hoeveel in werkelijkheid? En gewoonlijk “tast men in het duister” of gaat het om “jongeren”, die niet weten wat ze doen. (Lucas 23)

Niet verbaasd. Bij dakwerken moet je nu eenmaal bijzonder voorzichtig zijn. Een ongelukje is snel gebeurd…

Een vluchtige blik op YT met als zoekopdracht “france incendie église” brengt binnen enkele seconden een groot aantal filmpjes met branden en/of vernielingen, resp. ontheiligingen:

Fontainebleau 2016: Bewezen brandstichting in twee kerken met verschillende brandhaarden: https://youtu.be/ZYvwErLkhJU

Lavaur februari 2019: Brandstichting en vernielingen. https://youtu.be/K1p41KhYy7A
In deze regio werden in één week tijd werden vijf kerken beschadigd, ontheiligd, in brand gestoken. Daders onbekend.

Rennes september 2001 en opnieuw op 31 juli 2018. Zware brand, toren ingestort. Oorzaak: misschien iets met de elektriciteit, maar men is niet zeker. https://youtu.be/9uQqc0UozqI

Gerstheim in de Elzas 2011. Kerk quasi compleet uitgebrand. Geen kerk ter beschikking met Kerst. Oorzaak: waarschijnlijk iets met elektriciteit, maar de oorzaak benoemen is “delicaat”. https://youtu.be/miJsjtbZ7V8

Bordeaux juni 2018: brand begon in de sacristie. Oorzaak: ? https://youtu.be/b84tErqjYkE

Trémel juni 2016: compleet uitgebrand. Oorzaak: ? https://youtu.be/CBdJFLiDk6I

Zuydcoote november 2016: brand en vernielingen. Duidelijk dat hier geen elektriciteitspanne of blikseminslag verantwoordelijk was. https://youtu.be/L00fCZpL540

L’Ile Bouchard september 2015: Bewezen brandstichting. https://youtu.be/1Pcjk9NU7Qg

Nantes maart 2017: Bewezen poging tot brandstichting. https://youtu.be/3ixzSf-8QHY

Nantes juni 2015: Mogelijke oorzaak: restauratiewerken aan het dak. https://youtu.be/CJODVePYAe8

In Duitsland en Oostenrijk ziet het er niet veel beter uit. De grotenorde ligt er anders, maar het aantal “accidentjes is wel zeer hoog”.

Lees ook:
European Churches: Vandalized, Defecated On, and Torched “Every Day”

Vorige bijdragen:



Belhamel

Afbeeldingsresultaat voor belhamel
“Belhamel” van Toon Grassens (2000), Baarleseweg/Stationstraat in Alphen.

Een belhamel is een deugniet, een kwajongen, soms zelfs eentje van een zwaarder kaliber. Het woord gaat minstens terug tot de 16de eeuw, aanvankelijk als groeps- of zelfs bendeleider van oproerlingen.

Een hamel (“Hammel” in het Duits, tevens een belediging (stommerik, idioot), verwijzend naar het niet bepaald welriekende en onsmakelijke vlees van een oude besneden ram) is een gecastreerde ram. Bal-loze rammen zijn rustiger en minder ‘bal’orig dan rammen die niet besneden zijn. Men vergelijke met bv. stieren, hengsten en reuen. In de schapenfok voer(d)en zij daarom de kudde aan. De gecastreerde ram kreeg een bel om en was daarmee de aanvoerder van de kudde schapen. Ergo: een belhamel.

Ergens tussen 1560 en 1625 kreeg belhamel naast de letterlijke betekenis ‘aanvoerder van een groep, met een bel om’, de overdrachtelijke betekenis van ‘aanvoerder van een oproer’. Een belhamel was vanaf toen ook een oproerkraaier, een kwajongen, een haantje de voorste. Kortom: een ‘bal’dadig persoon. Iemand mét ballen dus. In ons huidig taalgebruik eerder – quasi begripvol en verontschuldigend – een rakker, een deugniet, een jongere, die nogal eens buiten de lijntjes durft te kleuren.

Afbeeldingsresultaat voor belhamel

Vandaag is het Palmzondag

Pietro Lorenzetti: De intocht van Jezus in Jeruzalem (1320)

Vandaag is het Palmzondag, de laatste zondag voor Pasen. Op deze dag wordt de feestelijke intocht van Jezus in Jeruzalem herdacht. De vele pelgrims, die vanwege Pesach, het joodse feest van de ongezuurde broden (ook wel joods Pasen genoemd) in de stad waren, verwelkomden hem met palmtakken. Volgens de evangeliën wist Jezus op dit moment al dat lijden en dood hem wachtten.

Al in de middeleeuwen kenden veel Europese steden palmpaasprocessies, waarin Jezus’ intocht in Jeruzalem werd nagebootst.

Op deze dag begint voor de christenen de Goede Week. Deze begint op Palm- of Passiezondag, de zesde zondag van de veertigdagentijd en eindigt met Paaszaterdag. Het doel van de Goede Week is de overweging van het lijden en sterven van Christus. De laatste dagen van de Goede Week – Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Paaszaterdag – vormen het hoogtepunt van de voorbereiding op Pasen.

De benaming ‘Goede Week’ verwijst naar het gegeven, dat de dood dankzij Jezus definitief overwonnen is. Lange tijd mochten tijdens de Goede Week -en dat gold ook voor de daarop volgende paasweek- geen zware lichamelijke werkzaamheden worden verricht.

Bij het begin van de Goede Week, op Palmzondag is er de palmwijding. Deze herinnert aan het gejuich, waarmee men Jezus bij zijn intocht ontving.

In onze contreien worden er geen palmtakken gebruikt, maar wel een gewijd twijgje van de buxusplant, dat we achter Christus aan het kruis steken en daar een jaar blijft hangen tot de volgende Palmzondag. Al stellen we ons de vraag of er nog genoeg buxus overgebleven is na de invasie van de vraatzuchtige rupsen van de buxusmot. Die rupsen zijn niet het belangrijkste probleem voor het voortbestaan van deze traditie. Of het nu palm-, olijf- of buxustakken zijn die op Palmzondag gewijd worden maakt niets uit; de leegloop van de kerk en het tekort aan priesters is veel ernstiger.

Mijmerend bij Borms

Overmorgen, zondag 14 april herdenkt de Vlaamse Beweging voor de 73ste keer dr. August Borms.

Geen fotobeschrijving beschikbaar.

Onze redactie wil het gedicht dat Willem Elsschot aan hem wijdde nog eens vanonder het stof halen. Bij de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (dbnl) verneemt u meer over het ontstaan, definitieve vorm in 1947 en uiteindelijke publicatie in 1957:

Het Borms-gedicht van Willem Elsschot verscheen voor het eerst integraal in de eerste editie van het Verzameld werk (1957). Tien jaar eerder was het na een vrij lang creatief proces ietwat moeizaam tot stand gekomen. Pas bij de tiende versie was het voor hem voltooid. (…)